Van eenzaamheid naar volwassenheid

‘Wat ik die avond hoorde, vond ik mooi, intens, levendig. Ik denk omdat het zo goed aansloot bij hoe ik me in die tijd voelde. Eenzaam, maar niet per se op een vervelende manier. Meer de eenzaamheid die nodig is om zelfstandig te worden, om op jezelf te leren vertrouwen.’ Schrijfster Lisa Hallidays vertelt over muziek en de periode waarin ze net in New York woonde. (Volkskrant Magazine nr 914.) Zelfstandigheid bereiken is onderdeel van volwassen worden. Worden we volwassen door een periode van eenzaamheid mee te maken?

Bovenstaand citaat bevat een mooie wending. Want eenzaamheid heeft doorgaans een negatieve lading, maar kan ons ook verder brengen. Wil je eenzaamheid doorbreken, dan moet je keuzes maken en je comfortzone verlaten om het contact met onbekenden aan te gaan. En al doende leer je jezelf beter kennen. Ik ken het gevoel goed van aankomst in een nieuwe grote stad. (Op dit moment klinkt Sweet Dreams van the Eurythmics. Hoe toepasselijk.)

Vervolgens is de vraag hoe je volwassen wordt als je vanuit het ouderlijk huis zo in een relatie rolt. Hoe ontwikkelt je persoonlijkheid zich als je nooit alleen hebt gewoond of alleen bent geweest? Is het dan makkelijker of juist moeilijker, omdat je mede door de ander wordt beïnvloed? Hoe onderscheid je welke gedachten van jezelf komen en welke zijn beïnvloed?

Als je een periode alleen hebt geleefd, ken je jezelf vermoedelijk beter. Daarentegen heb je anderen nodig om jezelf te leren kennen. Idealiter ga je met zoveel mogelijk verschillende mensen om en doe je een breed scala aan ervaringen op. Maar moet je alles hebben meegemaakt om volwassen te kunnen worden? Vermoedelijk kom je al ver met een aantal basiservaringen en inlevingsvermogen.

Toch vraag ik mij soms af of je volledig tot ontwikkeling komt wanneer je bepaalde ingrijpende ervaringen mist. Bijvoorbeeld als je nooit alleen op reis bent geweest, of zelf geen kinderen hebt.

14 gedachtes over “Van eenzaamheid naar volwassenheid

  1. Ingrid van Bouwdijk Bastiaanse

    Er zijn eindeloos veel wegen naar volwassenheid; kinderen krijgen en reizen zijn niet de enige. Maar het zijn wel efficiënte manieren om volwassen te worden: hoe moelijker de kinderen en de reizen hoe beter. 🙂

  2. Ellie Schmitz

    Nooit alleen op reis gegaan, geen kinderen, van ouderlijk huis in relatie en nog een, daarna 16 jaar alleen gewoond en heb ik geleerd, ook mijzelf pas goed leren kennen. Volwassen worden en zijn is volgens mij één groot proces in je leven, misschien zijn we volwassen, maar vindt een ander dat weer niet. Ik denk dat nieuwsgierigheid naar, belangstelling hebben voor en de wil je te blijven ontwikkelen, onontbeerlijk zijn, een heel leven lang. Blijven groeien.

    1. Jouw laatste drie zinnen onderschrijf ik ook helemaal. Dat is toch de beste houding om te blijven groeien en anderen positief tegemoet te treden.
      De vraag over kinderen is voor mij wezenlijk. Kinderloosheid vind ik geen probleem, maar ouderschap gaat voor een deel mijn inlevingsvermogen te boven.

      1. Ellie Schmitz

        Ouderschap is moeilijk in te voelen maar volgens mij kunnen we wel een heel eind mee-voelen met ons gewone gezonde verstand en inlevingsvermogen.

  3. Meer en minder bewuste mensen vind je in alle soorten en maten. Misschien dat als je veel gereisd hebt, je het pad naar een hoger bewustzijn sneller aflegt. Je hebt immers veel gezien en veel van andere culturen geleerd. Wellicht ben je een toleranter mens geworden.

    Het ouderschap geeft ongetwijfeld ervaringen waar non-ouders geen weet van hebben. Toch ken ik er maar weinig die het pad van zelfkennis, ontwikkeling en groei tijdens het zorgen voor de kinderen al opgaan. En bij de mensen die ik ken in de generatie van mijn ouders, zie ik dat nog minder terug.

    Misschien kan het antwoord op je vraag zijn: je ontwikkelt je wellicht niet in de volle breedte als je bepaalde levensingrijpende ervaringen mist, maar het is goed mogelijk dat je je veel verder in de diepte ontwikkelt.

    1. Ingrid van Bouwdijk Bastiaanse

      Aan de ene kant herken ik dit wel: kinderen hebben is ook, vooral in het begin, veel simpele zorgtaken doen. Je wordt geleefd; geen tijd voor persoonlijke groei. Bij een pasgeboren baby dacht ik aan het eind van de dag steeds: wat heb ik in godsnaam allemaal gedaan vandaag. Voor mijn gevoel was het “niks”: je rent van poepluier naar voeding, naar badje, en bij mijn huilbabyzoon naar veel vasthouden want dat was het enige wat hem een beetje kalmeerde. (Niet dat ik er niet van heb genoten!)
      Ik heb een aantal boeken gelezen van Jean Vanier; die ziet de zorg voor een mens met een verstandelijke beperking zo ongeveer als de weg naar bewustwording/zelfkennis. Als ik hem goed begrijp, kom je je eigen kwetsbaarheid tegen, onder andere doordat zij zo ontwapenend zijn. Ik vond het bijna een verheerlijking van mensen met een verstandelijke beperking, wat me nogal tegen de borst stuit, want ik houd niet van verheerlijking en bovendien: er zijn wel meer kwetsbare mensen in de wereld, waaronder dus kinderen en hele oude mensen. Dus ik snap de focus op die groep niet zo. Desalniettemin, zorgen voor mensen die kwetsbaar zijn werkt voor mij wel in het opdoen van zelfkennis, ontwikkeling en groei en inderdaad ook zorg voor een weekendpleegzoon met een verstandelijke beperking. Waar ik vooral van leer is dat ik heel anders ben dan ik dacht: ik heb veel te weinig geduld met de pleegzoon en ik liet me meeslepen in obsessies omtrent schoolresultaten en zo nog 100 dingen. Rationeel is het een makkie (pleegzoon kan niet anders, met slechte schoolresultaten vergaat de wereld niet, loslaten, blabla…), maar doen wat je denkt dat goed is, is een hele andere zaak. En dan van die achteraf gezien op zijn zachts gezegd vreemde besluiten: een half-ziek kind naar school brengen, omdat ik zo nodig wilde werken, onder het mom van: we proberen het, als hij echt ziek wordt bellen ze wel…. Dag zelfbeeld van de liefhebbende, zorgzame, geduldige moeder. Het blijft wennen dat ik gewoon een mens ben.

      1. Jouw laatste twee zinnen zijn misschien wel het meest veelzeggend over ouderschap.
        Ik ben net naar een lezing geweest van Cornald Maas over zijn boek ‘Ach, kind toch’, dat is opgebouwd uit brieven van zijn moeder aan hem in zijn studententijd. Hier kwam vooral de positie van vrouwen/moeders van de oudere generatie naar voren en hoe bepalend de tijd (jaren vijftig/zestig/zeventig) voor hun leven was.
        Waar ik bij ‘ingrijpende ervaringen’ onder andere aan dacht, was wat zwangerschap en een bevalling met je doen als vrouw en hoe de band tussen kind en ouder groeit. Cornald (56 jaar) vertelde o.a. dat zijn moeder het nog altijd niet kan laten om hem te bemoederen. Daar gaan gevoelens achter schuil die ik veel minder herken.
        Een ingrijpende ervaring kan ook zijn: een levensbedreigende situatie, een oorlog, een rol op je moeten nemen waar je nooit zelf voor zou kiezen, en dergelijke. Alles waarbij onvermoede registers worden opengetrokken.

    2. Goh, Petronella, ben jij dezelfde Petronella die eerder schreef: ‘Misschien hangt dat ervan af welke ontwikkelingen jij op jouw planeet beschouwt als elementair?’ Ik heb het woordje ‘elementaire’ in de laatste alinea vervangen door ‘ingrijpende’ ervaringen, omdat dat de lading beter dekt gezien wat ik hiermee bedoelde. Maar dat ‘op jouw planeet’ kwam vrij beroerd op mij over.

      1. Goed dat je dat zegt, want zo bedoelde ik het helemaal niet. Ik bedoelde te zeggen dat iedereen een beetje op een eigen planeet leeft (eigenlijk dus je eigen gedachtewereld waar je vaak en veel in vertoeft en altijd naar kunt terugkeren) en wij allen samen op deze, en er daardoor verschillen kunnen zijn in wat de ene persoon elementair vindt en de andere niet. Zo is het “op mijn planeet” best fijn en duidelijk en overzichtelijk en dan kom ik in aanraking met een ander menstype en dat kan het beeld veranderen. Ga ik anders denken over iets, of twijfelen bijvoorbeeld. Hopelijk is het nu duidelijk dat het niet cru bedoeld was, excuses als het zo over kwam. Het is een soort metafoor die ik in spreektaal vaak gebruik, maar nu blijkt weer, gesproken tekst is toch anders dan geschreven tekst!
        Verder denk ik ook wel dat er universele ingrijpende ervaringen zijn, al blijft de vraag interessant op welke manier men zich daardoor ontwikkelt. Misschien is jouw vraag wel een complete studie waard.

      2. En het is goed dat jij nu reageert. Het lastige met bloggen is dat je lezers niet kent en soms niet weet hoe je een zin moet interpreteren.

        Ik heb vrijwel direct na jouw eerste reactie (die je onder een andere gravatar had geplaatst) aan je gevraagd wat je bedoelde met ‘op jouw planeet’. Ik twijfelde namelijk of deze woordkeuze sarcastisch was bedoeld vanwege de zinsnede over kinderen krijgen in mijn tekst. Er kwam van jou geen antwoord, terwijl het bericht intussen wel veel werd gelezen door andere mensen. Daarom heb ik later jouw en mijn reactie weggehaald. Gelukkig heb je nu voor duidelijkheid gezorgd.

  4. Gelukkig is het opgehelderd, want ook al ken ik je niet, ik draag je een warm hart toe. En er is nog iets duidelijk geworden. Als ik reageer zonder in te loggen, word mijn gravatar niet geplaatst en krijg ik geen reacties te zien. Daardoor heb ik jouw vraag gemist. Leert mij dat ik dus beter vanaf elk apparaat wel in kan loggen op WordPress. Betekent ook dat ik mijn wachtwoorden management beter onder controle moet zien te krijgen ;-).

Reageren mag

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.